Σε συμφωνία για το Ταμείο Ανάκαμψης και τον κοινοτικό προϋπολογισμό κατέληξαν οι Eυρωπαίοι ηγέτες- σήμερα τα ξημερώματα- μετά από πενθήμερες διαπραγματεύσεις, από τις οποίες δεν έλειψαν οι εντάσεις. Μετά απο αμοιβαίες υποχωρήσεις, οι «27» κατέληξαν ότι- από τα 750 δισεκατομμύρια ευρώ του υπερταμείου- τα 390 δισ. ευρώ θα δοθούν ως επιχορηγήσεις και τα 360 δισ. ευρώ με τη μορφή δανείων. Λε

Μετά από σχεδόν πέντε ημέρες δύσκολων και περίπλοκων διαπραγματεύσεων οι Ευρωπαίοι ηγέτες κατέληξαν σε συμφωνία δύο χρηματοδοτικών πλαισίων, συνολικού ύψους πάνω από €1,8 τρισεκατομμύρια ευρώ. Για τον ενωσιακό προϋπολογισμό της περιόδου 2021-2027 θα δοθούν €1,074 δισ. ευρώ και €750 δισ. μέσω για το Ταμείο Ανάκαμψης από τα οποία τα €390 δισ. θα κατανεμηθούν με τη μορφή επιχορηγήσεων και τα €360 δισ. με τη μορφή δανείων, με χρόνο αποπληρωμής έως το 2058.

Το πακέτο χρηματοδοτεί ένα σύνολο προγραμμάτων, ορισμένα με εθνική διάσταση, και άλλα με κεντρική διαχείριση, από την Επιτροπή, με τις περικοπές να επηρεάζουν κυρίως τις δράσεις της Επιτροπής και μόνον οριακά τα εθνικά προγράμματα.

Έτσι, δεν θίγονται τα ποσά για την Ελλάδα, που αναμένεται να λάβει συνολικά περίπου €72 δισ. ευρώ την περίοδο 2021-2027. Περίπου € 32 δισ. από το Ταμείο Ανάκαμψης, εκ των οποίων € 19 δισ. σε επιχορηγήσεις, και € 12,5 δισ. σε φθηνά δάνεια, και ακόμη € 40 δισ. από τον επταετή προϋπολογισμό. Τα χρήματα αυτά θα εκταμιεύονται ταχύτερα και με πιο ευέλικτους όρους από το υφιστάμενο ΕΣΠΑ, ενώ θα υπάρχει και αναδρομικότητα επιλεξιμότητας από τις αρχές του 2020.
Από τον ενωσιακό προϋπολογισμό η Ελλάδα θα πάρει περισσότερα χρήματα από το Ταμείο Συνοχής και διατηρεί τους πόρους από την Κοινή Αγροτική Πολιτική. Ενώ, η μείωση πόρων από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και δράσεις που μειώθηκαν από τη διαχείριση της Κομισιόν θα χρηματοδοτηθούν από το Ταμείο Ανάκαμψης.

H πρόταση Μισέλ προβλέπει ότι οι πόροι του Ταμείου θα κατανεμηθούν στα κράτη-μέλη σε δύο δόσεις, το 70% των επιχορηγήσεων μέχρι το τέλος του 2022 και το 30% το 2023. Σε εκείνη την κατανομή θα ληφθούν υπόψη τα υφεσιακά στοιχεία του 2020.

Οι επιδοτήσεις περιορίστηκαν στο 52% του συνολικού ποσού του Ταμείου, λόγω έντονων αντιρρήσεων από την Ολλανδία, τη Δανία, τη Σουηδία που συναίνεσαν κατόπιν αποδοχής του αιτήματός τους να διατηρήσουν το μηχανισμό διορθώσεων και να λάβουν μεγαλύτερη έκπτωση στην ετήσια συνεισφορά τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Έτσι, η Χάγη, για παράδειγμα θα λάβει € 1,921 δισ. ευρώ την περίοδο 2021-2027.

Σημαντικό όφελος για τις χώρες που εισπράττουν δασμούς εισαγωγής είναι και η πρόβλεψη παρακράτησης τελωνειακών δικαιωμάτων σε ποσοστό 25% από 20% της προηγούμενης περιόδου.

Όσον αφορά τα κριτήρια που πρέπει να πληροί μια χώρα για να λάβει τα χρήματα του Ταμείου, η Επιτροπή θα ζητά τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής, όργανο αντίστοιχο με το EuroWorking Group για το σύνολο όμως των κρατών-μελών και όχι μόνον για εκείνα της Ευρωζώνης.

Ο συμβιβασμός προβλέπει ένα «φρένο έκτακτης ανάγκης» εάν δεν πραγματοποιηθούν μεταρρυθμίσεις, με οποιαδήποτε χώρα να μπορεί να απαιτήσει τη διακοπή των πληρωμών. Διαδικαστικά, το θέμα θα παραπέμπεται στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο των ηγετών. Τυχόν απόφαση θα λαμβάνεται με ομοφωνία, και εκ των πραγμάτων θα υπάρχει δικαίωμα βέτο.

Η μεγάλη πλειονότητα των κρατών-μελών κατάφερε να περάσει στη Συμφωνία τον όρο του κράτους δικαίου, με την Ουγγαρία, την Πολωνία και τη Σλοβενία να συμβιβάζονται με μια θεσμική διαδικασία κατά την οποία η Επιτροπή θα προτείνει κατάλληλα και αναλογικά μέτρα που θα πρέπει να εγκριθούν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία, εφόσον διαπιστώνονται αποκλίσεις από το κράτος δικαίου.

Ανταπόκριση: Γιώργος Συριόπουλος

www.ert.gr